پاسخ های سیستم ایمنی سازش کننده در برابر تهاجم میکروبی، با تولید پادتن های محافظت کننده یا ایمنی با واسطه سلول یا هردو ایجاد می شوند. تجویز مناسب پادتن های اختصاصی میکروب به شکل واکسن می تواند موثر واقع شوند و مقاومت طولانی در برابر عفونت ایجاد کنند. مولکول های میکروبی حفاظت شده نیز می توانند پیدایش پاسخ های ایمنی ذاتی را تحریک کنند، همچنین مقاومت در برابر عفونت را افزایش دهند و شاید در بالین مفید واقع شوند.
ایمن کردن فعال
فهرست مطالب
ایمن کردن فعال با تجویز واکسن های حاوی مولکول های پادگن (یا ژن هایی از این مولکول ها) که از عوامل عفونت زا به دست می آیند، انجام می شود. در نتیجه در حیوانات واکسن شده، پاسخ های ایمنی اکتسابی بروز می کنند و ایمنی طولانی قدرتمند در برابر عوامل آنها ایجاد می شود. وقتی واکسن ها را به درستی استفاده کنند یا باید از واکسن ها استفاده کرد. ابتدا علت اصلی بیماری باید مشخص شود، هر چند به نظر می رسد این امر بدیهی و ساده است اما همراه در عمل این چنین نیست. برای مثال منهیمیا همولیتیکا را می توان همواره از ریه های گاو های مبتلا به بیماری تنفسی جدا کرد اما این باکتری ها تنها علت این سندرم نیستند و به واکسن ها در برابر عوامل بیماری زای اصلی نیاز است تا حفاظت کامل ایجاد شود. در برخی از بیماری های مهم ویروسی (مثل من خونی عفونی اسب، التهاب عفونی صفاق گربه و بیماری آلوتین در مینک ها۱) پادتن ها ممکن است در روند بیماری نقش داشته باشند و در نتیجه می توانند شدت بیماری را افزایش دهند.
واکسن مطلوب برای ایجاد ایمنی فعال باید بتواند در حیوانات واکسینه شده ایمنی طولانی و پر قدرت ایجاد کند و شروع ایمنی نیز سریع باشد. واکسن نباید سبب اثرات نامطلوب شده، باید کم قیمت، و در برابر حرارت و به لحاظ ژنتیکی پایدار باشد و بتوان آن را برای پرورش حیوانات و جمع کثیری از حیوانات تجویز کرد. واکسن باید ترجیحا پاسخ های سیستم ایمنی را که قابل تمایز از پاسخ های عفونت طبیعی باشد، تحریک کند تا واکسیناسیون و ریشه کن کردن، همراه هم میسر شود. واکسیناسیون همواره روش بی ضرر تلقی نمی شود و اثرات نامطلوب می توانند روی دهند. بنابراین تمام واکسن ها را باید بر اساس اصول اطلاعات آنها مصرف کرد و همچنین خطرات واکسیناسیون نباید از خطراتی که به وسیله خود بیماری ایجاد می شوند، فراتر باشد.
واکسن ها ممکن است حاوی ارگانیسم های زنده یا کشته شده یا پادگن های خالص شده از این ارگانیسم ها باشند. واکسن ها حاوی ارگانیسم های زنده، بهترین پاسخ های حفاظت را ایجاد می کنند. ارگانیسم های کشته شده، یا پادگن های خالص شده ممکن است نسبت به ارگانیسم های زنده، ایمنی کمتری ایجاد کنند. به علت اینکه این ارگانیسم ها نمی توانند رشد کنند و در میزبان منتشر شوند کمتر احتمال دارد به طور مطلوبی سیستم ایمنی را تحریک کنند. برای مثال، ویروس های زنده واکسن ها، سلول های میزبان را آلوده و رشد می کنند، سپس سلول های آلوده، پادگن های ویروسی را فراهم می کنند و پاسخ های غالب به وسیله سلول های T مسموم کننده سلول، نوعی پاسخ TH1 را تشدید خواهند کرد. در مقابل، ارگانیسم های کشته شده یا پادگن های خالص شده، به طور معمول پاسخ های قالب به وسیله پادتن ها، موسوم به پاسخ TH2 را تشدید می کنند. این پاسخ پادتنی ممکن است مصونیت مطلوبی را در برابر برخی از ارگانیسم ها ایجاد نکند. در نتیجه واکسن هایی که حاوی ارگانیسم های کشته یا پادگن های خالص شده هستند معمولا برای ایجاد حداکثر اثر نیاز به استفاده از آجوان ها۲ دارند. اما آجوان ها ممکن است سبب التهاب موضعی شوند و مقادیر متعدد یا مقادیر بالای پادگن، خطر ایجاد واکنش های ازدیاد حساسیت را افزایش می دهند. واکسن های کشته باید تا جای ممکن شبیه ارگانیسم های زنده باشند. غیرفعال کردن شیمیایی باید سبب تغییر اندکی در پادگن های آنها شود. ترکیبات مورد استفاده در این مسیر عبارتند از فرمالدئید، اتیلن اکسید، اتیلن ایمین، استیل اتیلن ایمین و β-پروپیولاکتون.
آجوان ها
معمولا برای افزایش تاثیر واکسن ها، به ویژه آنهایی که حاوی اجزای پادگنی بسیار کم یا پادگن بسیار خالص شده هستند، آجوان ها، اضافه می شوند. آجوان ها پاسخ به واکسن ها را افزایش می دهند و یا پاسخ ایمنی TH1 به TH2 را متعادل می کنند و یا جهت می دهند. آجوان ها می توانند مقدار پادگنی را که قرار است تزریق یا دفعات مقادیری را که قرار است تجویز شوند، کاهش می دهند و ممکن است خاطره طولانی ایمنی شناختی را زیاد کنند. به نظر می رسد که آجوان ها با این سه روند، اثر خود را ایجاد می کنند.
آجوان های ذخیره ای، پادگن ها را در برابر تجزیه حفاظت می کنند و به دلیل آزاد شدن مستمر پادگن، پاسخ های ایمنی را طولانی می کنند. نمونه های آجوان های ذخیره ای، نمک های آلومینیم مثل هیدروکسید الومینیم، فسفات آلومینیم و آلومینیم پتاسیم پتاسیم سولفات (آلوم)، و همچنین کلسیم فسفات هستند. این آجوان های آلومینیم همچنین محرک های بسیار قدرتمند گیرنده های شبیه تیر تلگراف۳ هستند.
رده دوم آجوان ها شامل ذراتی است که به طور موثر پادگن را به سلول های عرضه کننده پادگن عرضه می کنند و در نتیجه عرضه پادگن افزایش می یابد. سیستم ایمنی، ذراتی مثل باکتری ها یا سایر میکروارگانیسم ها را بسیار موثر تر از پادگن های محلول به دام می اندازد و آن ها را فرآوری می کند. درنتیجه پادگن های ذره ای، بسیار موثر تر از پادگن های محلول هستند. نمونه های چنین آجوان هایی، امولسیون ها، ذرات بسیار ریز۴، کمپلکس های تحریک کننده ایمنی و لیپوزوم ها هستند.
آجوان های تنظیم کننده ایمنی شامل مولکول هایی هستند که تولید سایتوکین را افزایش می دهند و به طور انتخابی پاسخ های سلول کمک کننده را تحریک می کنند. بسیاری از آنها حاوی محصولات میکروبی هستند که اغلب الگوی مولکولی مرتبط با عامل بیماری زا را نشان می دهند و در نتیجه سلول های دندریتیک و ماکروفاژ را از مسیر گیرنده شبیه تیر تلگراف فعال و ترشح سایتوکین های حیاتی مثل اینترکولین-۱ و اینترکولین-۲ را تحریک می کنند. این سایتوکین ها به نوبه خود، پاسخ های سلول T کمک کننده را افزایش می دهند و بر پاسخ های ایمنی سازش دهند، هدایت و متمرکز می شوند. آجوان ها با توجه به محصول میکروبی اختصاصی مورد استفاده ممکن است پاسخ ها TH1 و TH2 را افزایش دهند. محرک های ایمنی میکروبی که به طور معمول استفاده می شوند عبارتند از لیپوپلی ساکارید ها (یا مشتقات آنها)، کورینه باکتری های بی هوازی کشته شده به ویژه پروپیونی باکتریوم اکنس و بوردوتلا پرتوسیس و ساپونین ها (گلیکوزید های تری ترپن) به دست آمده از پوست درخت پوست صابون۵ (Quillaja saponaria). آجوان ها با اساس ساپونین ممکن است به طور انتخابی فعالیت TH1 را تحریک کنند. آجوان ها را می توان ترکیب کرد. برای مثال، آجوان های بسیار موثر را می توان با ترکیب کردن آجوان های ذره ای یا ذخیره ای با عوامل محرک ایمنی تهیه کرد.
انواع واکسن
واکسن های تحت واحد: واکسن ها حاوی تمام ارگانیسم های کشته شده، برای تولید، اقتصادی و با صرفه تر هستند اما حاوی بسیاری از پادگن ها هستند که در برقراری ایمنی شرکت نمی کنند. این واکسن ها ممکن است اجزای سمی نیز داشته باشند، بنابراین ممکن است سودمند و همچنین مهم باشد که پادگن های حفاظت کننده حیاتی تعیین هویت، جداسازی و خالص شوند. این اعمال را می توان در یک واکسن به همت خودشان انجام داد. بنابراین از سم خالص شده کزاز، که با استفاده ازفرمالین (توکسوئید کزاز) غیرفعال می شود، برای ایجاد ایمنی در برابر کزاز استفاده می شود. همچنین اتصال تاژک بیماری زای روده ای اشریشیا کلی را می توان خالص و آن را به واکسن اضافه کرد. پادتن های ضد تاژک، با پیشگیری از اتصال باکتری به جدار روده، حیوانات را مصون می کنند.
پادگن های تولید شده به وسیله کلونینگ ژن ها: هزینه خالص کردن فیزیکی پادگن اختصاصی ممکن است عامل بازدارنده ای باشد. درضمن در مواردی، ممکن است مناسب باشد، ژن های رمزدار کننده پادگن های محافظت کننده کلون شوند. DNA رمزدار کننده پادگن های مطلوب را ممکن است در یک باکتری یا مخمر وارد کرد و سپس پادگن محافظت کننده بیان می شود. ارگانیسم نوترکیب زیاد می شود و پادگن های رمزدار شده به وسیله ژن ها وارد شده برداشت و خالص می شوند و به عنوان واکسن تجویز خواهند شد. نمونه چنین واکسنی، در برابر تحت واحد کلون شده سم روده اشریشیا کلی هدایت می شود. تحت واحد های کلون شده پادگن زا هستند و به عنوان توکسوئید های موثر فعالیت می کنند. واکسن پروتئینی تحت واحد خالص شده OspA نامیده می شود که توسط ژن حاصل از بورلیا بورگدوفری رمزدار می شود و به طور موثر سگ ها را در برابر بیماری لایم مصون می کند.
ممکن است ژن های پادگن ویروسی را در گیاهان کلون کرد. این کار به طور موفقیت آمیزی در مورد ویروس هایی همچون التهاب روده و معده انتقال پذیر و بیماری نیوکاسل انجام شده است. گیاهان مورد استفاده عبارتند از توتون، سیب زمینی و ذرت. این گیاهان دارای مقادیر بالای پادگن هستند و واکسیناسیون موفق ممکن است در نتیجه خوراندن این گیاهان به حیوانات حاصل شود.
برخی از واکسن های نوترکیب حاوی پروتئین های ساختار ویروسی شبیه به ذرات شبیه ویروس هستند. یک یا بیش از یک پروتئین ویروسی ممکن است در ذرات شبیه ویروس موجود بوده و ذرات ممکن است پوشش دار یا بدون پوشش باشند. ذرات شبیه ویروس، پادگن های ویروسی به شکل ذرات هستند و این پادگن ها، به ویروس عفونت زا شباهت بسیاری دارند. ذرات شبه ویروس دارای خاصیت ایمنی زایی قدرتمندی هستند و ممکن است به آجوان ها نیازی نداشته باشند. به این دلیل که ذرات شبه ویروس حاوی ماده ژنتیک ویروسی نیستند نمی توانند در واکسن تکثیر کنندو تاثیر ذرات شبه ویروس در واکسیناسیون حیوان در بسیاری از سیستم های تجربی نشان داده شده است اما واکسن های دامپزشکی با اساس ذرات شبه ویروس تا این زمان به شکل تجاری در دسترس قرار نگرفته اند.
واکسن های تخفیف حدت یافته: استفاده از ارگانیسم ها در واکسن ها مزایای بسیاری دارد. به طور بسیار اختصاصی، این واکسن ها و شروع پاسخ های ایمنی با واسطه سلولی، موثرتر از واکسن های غیرفعال شده هستند اما مصرف آن ها با بعضی از خطرات همراه است. بنابراین حدت ارگانیسم زنده مورد استفاده برای واکسیناسیون باید تخفیف پیدا کند تا قادر باشد تکثیر کند اما نه آنقدر که بیماریزا شود. تخفیف حدت دادن، منجر به باقی ماندن حدت و بیماری (برگشت به حدت) می شود، تخفیف حدت زیاد دادن، به بی اثر شدن واکسن می انجامد. در برگشت شدت به حدت، لازم است برای نشان دادن پایداری تخفیف، مطالعاتی انجام شود. واکسن های تخفیف حدت یافته را نباید برای واکسینه کردن گونه هایی استفاده کرد که مورد آزمایش قرار نگرفته اند و برای آنها تایید هم نشده است. عوامل بیماریزای که برای یک حیوان تخفیف حدت یافته اند، ممکن است سبب بیماری شوند یا مصونیت کافی ایجاد نکنند. تخفیف حدت یافتن به لحاظ تاریخی با سازگار کردن ارگانیسم ها به رشد در شرایط غیرمعمول صورت می گیرد. باکتری ها را با کشت در شرایط غیرطبیعی تخفیف حدت می دهند و در ویروس ها با رشد گونه هایی که به طور طبیعی با آن ها سازگاری ندارند تخفیف حدت ایجاد می کنند. ویروس های واکسن را می توان با رشد در محیط دیگری مثل کشت بافت یا تخم مرغ، تخفیف حدت داد. این عمل در مورد واکسن های دیستمپر سگ ها، زبان آبی، و هاری انجام شده است. برای سالیان مدید کشت طولانی بافت، معمول ترین روش تخفیف حدت یافتن بود.
در مورد بعضی از بیماری ها، ارگانیسم های مربوط که به طور طبیعی با سایر گونه ها سازگارند، ممکن است ایمنی محدودی ایجاد کنند. مثال این موارد عبارتند از ویروس سرخک که می توانند سگ ها را در برابر دیستمپر مصون نمایند، و ویروس اسهال ویروسی گاو ها که می تواند خوک ها را در برابر تب کلاسیک خوک محافظت کند.
در برخی شرایط نادر، از ارگانیسم های حدت زا می توان برای واکسیناسیون استفاده کرد. برای مثال واکسیناسیون در برابر اکتیمای واگیردار (ارف) گوسفند ها از چنین روشی پیروی می شود. بره ها را با مالیدن ماده خشک شده آلوده در خراشی که در سطح داخلی ران ایجاد می کنند، واکسینه می کند که عفونت موضعی ایجاد می شود و ممکن است بیماری را منتشر کنند باید برای چند هفته از گله ای که واکسینه شده اند، جدا نگه داشته شوند.
مراقبت بسیار زیادی را باید در تهیه، نگهداری، . حمل و نقل واکسن های زنده تغییر حدت یافته انجام داد تا از نوسانات حرارتی که می تواند زنده بودن ارگانیسم ها را کاهش دهند، پرهیز کرد.
واکسن های حذف ژن: تخفیف حدت ویروس ها به وسیله کشت طولانی بافت را می توان شکل ابتدایی مهندسی ژنتیک در نظر گرفت. مطلوب است که این تلاش به عرضه سویه ای از ویروس بینجامد که نتواند سبب بیماری شود. رسیدن به این هدف با مشکلاتی همراه است و برگشت حدت یک خطر همیشگی به شمار می رفت. درحال حاضر روش های ژنتیک مولکولی امکان تغییر دادن ژن های ارگانیسم را میسر کرده به طوری که به طور برگشت ناپذیر دچار تخفیف حدت می شوند. حذف سنجیده ژن هایی که پروتئین های مرتبط با حدت را رمز دار می کنند، روشی است که روز به روز جذاب تر می شود. برای مثال، واکسن های حذف ژن ابتدا در مقابل هرپس برای برگشت از نهفتگی به تیمیدین کیناز نیاز دارد. ویروس هایی که این ژن در آنها حذف شده است، نمی توانند نورون ها را آلوده کنند اما می توانند تکثیر کرده و سبب بیماری شوند.
از دستکاری ژنتیکی مشابهی می توان برای محدود کردن توانایی رشد باکتری ها در داخل بدن استفاده کرد. برای مثال، یک واکسن زنده تغییر شکل یافته موجود است که دارای منهمیا همولیتیکا و پاستورلا مولتوسیدا وابسته به استرپتومایسین است. این اجرام جهش یافته برای رشد به استرپتومایسین نیاز دارند. وقتی این اجرام را در واکسن استفاده می کنند. فقدان استرپتومایسین، در نهایت سبب مرگ باکتری ها می شود، اما قبل از آن، پاسخ مصونیت زا را تحریک کرده است.
علاوه بر این ممکن است بیان سایر پادگن ها را تغییر دهند تا واکسن پاسخ پادتن را ایجاد کند تا از آنچه که سویه های وحشی ایجاد می کنند قابل تشخیص باشد. این مسئله، مسیری را ایجاد می کند که حیوانات مبتلا به عفونت را می توان از حیوانات واکسینه شده تشخیص داد.
واکسن های دارای حامل ویروس: روش دیگر ایجاد واکسن زنده بسیار موثر، قرار دادن ژن هایی در ارگانیسم حامل بدون حدت است تا برای ایجاد حفاظت، پادگن ها را رمزدهی کنند. این واکسن ها را با حذف کردن ژن ها از حامل و جایگزین کردن آن ها با ژن هایی انجام می دهند که پادگن های حاصل از عامل بیماریزا را رمزدار می کنند، سپس حامل نوترکیب را به مثابه واکسن تجویز می کنند و ژن های وارد شده، در هنگامی که سلول های بدن به وسیله ویروس حامل آلوده می شوند، پادگن ها را بیان می کنند. حامل ممکن است دچار تخفیف حدت شود تا بتواند از واکسن شدن جدا شود، یا ممکن است منحصر به میزبان شود تا نتواند خودش در بافت های واکسینه شده تکثیر پیدا کند. ویروسی دارای حامل، به خوبی برای استفاده در برابر ارگانیسم هایی مناسبند که برای رشد در آزمایشگاه مشکل یا خطرناک اند.
پر مصرف ترین واکسن های دارای حامل ویروس، پاکس ویروس مثل ویروس آبله پرندگان، آبله قناری، واکسینا، و هرپس ویروس هستند. این ویروس ها ژنوم بزرگی دارند که وارد کردن ژن های جدید به آنها آسان است. این ویروس ها همچنین مقادیر به نسبت بالایی از پادگن نوترکیب را بیان می کنند. دست کم در بعضی از موارد، به نظر می رسد واکسن های حامل دار می توانند حتی زمانی که مقادیر بالایی از پادتن مادری حضور دارد، ایمنی ایجاد کنند. واکسن های حامل دار آبله قناری که ژن ها به آن اضافه شده اند از ویروس دیستمپر سگ ها که درحال حاضر برای ایمن کردن سگ ها استفاده می شوند به دست می آیند و یک حامل مشابه، حاوی ژن رمزدار کننده گلیکوپروتئین هاری است که به طور موثری سگ ها و گربه ها را در برابر هاری حفاظت می کنند.
نمونه خلاقانه واکسن دارای حامل، استفاده از کایمرای۶ ویروس تب زد برای مصونیت در برابر ویروس نیل غربی است. در این فن آوری از کپسید و ژن های غیرساختاری سویه ۱۷D واکسن تب زرد تخفیف حدت یافته برای عرضه ژن های پوشیده سایر فلاوویروس ها مثل ویروس نیل غربی استفاده می شود. ویروس حاصل کایمرای ویروس تب زرد/نیل غربی است که نسبت به ویروس های اصلی، بسیار ایمن تر است. با عرضه جهش های نقطه ای هدفمند به ژن های پوشیده، مرز سلامتی، بسیار افزایش می یابد.
نمونه دیگر واکسنی است که مستقیما بیماری نیوکاسل را هدف قرار می دهد. حامل ویروس آبله پرندگان است که ژن های HA و F بیماری نیوکاسل به آن ملحق می شوند. این واکسن در برابر آبله مرغان نیز ایمنی ایجاد می کند.
واکسن های حامل دار، به صورت تجاری برای آنفولانزای پرندگان، عفونت ویروس نیل غربی و آنفولانزا، لوسمی گربه ها، و برای واکسینه کردن حیات وحش در برابر هاری موجودند. این واکسن ها پایدارند و می توانند بدون آجوان فعالیت کنند و همانند واکسن های حذف ژن برای DIVA آماده اند. برخی از آنها با واکسیناسیون همگانی سازگاری نشان می دهند. با داده های میدانی جمع آوری شده این واکسن ها، نشان داده شده است که ایمنی پرقدرت و اثرات نامطلوب اندکی ایجاد می شود.
واکسن های پلی نوکلئوتید (DNA): ممکن است بتوان حیوان را با تزریق DNA که پادگن های ویروسی را رمزدار می کنند نیز ایمن کرد. این DNA را می توان در پلاسمید باکتری، بخشی از DNA حلقوی که به عنوان حامل عمل می کند قرار داد. وقتی پلاسمید مهندسی شده به طریق ژنتیکی، تزریق می شود، سلول های میزبان آن را برداشت می کنند. سپس DNA رونوشت برداری می شود و mRNA ها برای تولید پروتئین واکسن ترجمه می شوند. بنابراین سلول های میزبان ترانسفکتد شده، پروتئین واکسن را در ارتباط با مولکول های رده I با کمپلکس سازگار کننده بافتی بیان می کنند. این عمل به پیدایش نه تنها، پادتن های خنثی کننده منجر می شود، بلکه سلول های DNA مسموم کننده سلول نیز ایجاد خواهند شد.
از این نوع واکسن DNA به طور موفقیت آمیزی برای مصونیت اسب ها در برابر عفونت ویروس نیل غربی استفاده شده است. این روش به صورت تجربی برای تولید واکسن ها در برابر ویروس هایی که می توانند سبب آنفولانزای پرندگان، کوریومننژیت لمفوسیتیک، هاری سگ ها و گربه ها، پاروویروس سگ ها، اسهال ویروسی گاو ها، اختلالات مربوط به ویروس کاهنده سیستم ایمنی، لوسمی گربه ها، هاری کاذب، بیماری تب برفکی، بیماری مرتبط با هرپس ویروس-۱ در گاو ها و بیماری نیوکاسل شوند به کار رفته است. به دلیل اینکه این واکسن های پلی نوکلئوتید می توانند پاسخ هایی شبیه به پاسخ هایی ایجاد کنند که به وسیله واکسن زنده تخفیف حدت یافته ایجاد می شوند، به طور مطلوبی برای مصرف در برابر ارگانیسم ها که به سختی در آزمایشگاه رشد می کنند و خطرناک هستند، نامناسب هستند. به نظر می رسد برخی واکسن های DNA می توانند حتی در حضور تیتر بسیار بالای پادتن های مادری، ایمنی ایجاد کنند. ایمنی کردن با DNA خالص شده در این مسیر، امکان عرضه پادگن های ویروسی به شکل خودشان را میسر می کنند چرا که در همان مسیر پادگن ها در خلال عفونت ویروسی ساخته می شوند.
ایمن کردن غیرفعال
ایمن کردن غیرفعال با تولید پادتن ها در یک حیوان توسط ایمن کردن آن ایجاد می شود. این پادتن ها می توانند تحت عنوان ایمونوگلوبولین ها نگهداری شوند و سپس برای ایجاد مصونیت فوری اما کوتاه مدت به حیوانات حساس تجویز شوند. انتقال پادتن مادری به نوزادان از راه جفت یا آغوز، شکل طبیعی (و خیلی مهم) ایمن کردن غیرفعال است. ایمنونوگلوبولین ها ممکن است در گاو ها در مقابل شاربن، در سگ ها در برابر دیستمپر، و در گاو ها در مقابل پن لکوپنی ایجاد شوند. مهم ترین نقش آنها حفاظت در برابر ارگانیسم های تولید کننده سم مثل کلستریدیوم تتانی یا کلستریدیوم پرفرانژنس است. این ایمونوگلوبولین ها معمولا در اسب های جوان با انجام سلسله تلقیحات ایمنی زا ایجاد می شوند. برای کنترل قدرت فرآورده های ایمونوگلوبولین، آنها را با استاندارد بیولوژیک بین المللی مقایسه می کنند و به صورت واحد های بین المللی (IUs) بیان می شود. ایمونوگلوبولین کزاز به حیوان برای ایجاد مصونیت فوری در برابر کزاز تجویز می شود. دست کم ۱۵۰۰ تا ۳۰۰۰ واحد ایمونوگلوبولین باید برای اسب ها و گاو ها، دست کم ۵۰۰ واحد به گوساله ها، گوسفند ها، بر ها و خوک ها، و دست کم ۲۵۰ واحد به سگ ها تجویز می شود. مقدار دقیق با توجه به مقدار آسیب بافت، میزان آلودگی زخم و زمان سپری شده از جراحت متفاوت است. وقتی علایم بالینی ظاهر شوند، ایمونوگلوبولین کزاز مصرف کمی دارد، هرچند تجویز مقادیر بسیار تا ۳۰۰۰۰۰ واحد ممکن است کمک کننده باشد.
پادتن های تک بنیانی: در هنگام پاسخ ایمنی طبیعی، پادتن ها را می توان به وسیله بسیاری از جمعیت های سلول مختلف پلاسما به دست آورد و در نتیجه به آن ها چندبنیانی گفته می شود. این پادتن ها همگی با پادگن ویژه ای آمیخته شده اند، اما مخلوط ناهمگونی از پروتئین ها هستند. پادتن های همسان را می توان با استفاده از سلول اجداد کلون شده موسوم به هیبریدوماس به دسا آورد. این پادتن های تک بنیانی، به عنوان منبع جایگزین ایمن کردن غیرفعال هستند. اما در حال حاضر این پادتن ها را بیشتر به وسیله هیبریدوماس (که در ضمن حاوی پادتن های موش اتس) درست می کنند و ممکن است سایر گونه های حیوانی را احساس کنند.
از پادتن های تک بنیانی به طور معمول در آزمون های تشخیصی استفاده می شود. این پادتن ها به دلیل اینکه همسان و اختصاصی هستند، می توانند بین عامل های عفونی بسیار مرتبط با هم در وضعیت غیرممکن با پادتن های مرسوم تمایز ایجاد کنند. برای مثال آنها می توانند بین ویروس های هاری به دست آمده از کوسه ها، خفاش، یا سگ ها تمایز قائل شوند.
ایمن درمانی غیراختصاصی
در بعضی شرایط، ممکن است مطلوب باشد که فعالیت سیستم ایمنی حیوان افزایش پیدا کند. این افزایش را می توان با تحریک پاسخ ایمنی، برای افزایش مصونیت و درمان اختلالات تضعیف کننده انجام داد. انواع مختلف دارو های محرک ایمنی وجود دارند که در دامپزشکی از آنها استفاده شده است. این محرک های ایمنی معمولا حاوی اجزای میکروب هستند و بسیاری از آن ها با نحریک یک یا بیش از یک گیرنده شبیه به تیر تلگراف یا سیستم های مرتبط با آن عمل می کنند.
- Aleutian disease in mink ↩︎
- Adjuvants مواد مشوق، مواد کمک کننده ↩︎
- Toll-like receptoes ↩︎
- Microparticles ↩︎
- Soapbark tree ↩︎
- Chimera ↩︎